Weerbaarheid of veerkracht

Weerbaarheid zie ik als het vermogen om teleurstellingen te voorkomen. Veerkracht zie ik als het vermogen om om te gaan met teleurstellingen. In de opleiding hadden we voor veerkracht zelfs een werkwoord gemaakt - ‘back-bouncen’. Maar zelfs op het hockeyveld is er een term voor: de ‘tackle-back’.

Afgelopen week was ik in Jamaica. Met het ontkokerde Xploration Coastline Concept ondersteunen we lokale water-autoriteiten in het aanpakken van de gevolgen van orkaan ‘Melissa’. Het is onbeschrijflijk hoeveel schade een dergelijke storm aanricht. Er zijn gebieden waar geen enkele boom, geen enkele elektriciteitspaal en geen enkel huis meer overeind staat. Totale destructie. Heftiger, zou ik me kunnen voorstellen, dan een dorp waar een front-offensief doorheen is getrokken.

In gesprek met de mensen, voor het merendeel gelovig, waren ze dankbaar. Dankbaar voor het leven. Als je meer doorvroeg, konden ze beschrijven hoe ze het hadden doorstaan. Wat ze deden toen de tijd was gekomen toen ook hun dak van het huis werd afgetrokken. En wat ze nu gingen doen? Geen idee, geen verwachting, gewoon beginnen… kleine stapjes zetten. Met elkaar.

Waren ze teleurgesteld? Niet gemerkt. Ze haalden verhalen op en vergeleken die met elkaar over storm Beryl (2024), Dean (2007), Ivan (2004) en Gilbert (1988). Hoe oud ze toen waren, wie in hun ogen wat goed deed en hoe dat nu zou moeten. Duidelijk was dat ze niets anders hadden verwacht en ook niet gingen verwachten. Het eiland bouwt zich na zoveel jaar gewoon weer opnieuw op.

‘Weerbaarheid uit angst dat het anders kan worden, is net zo lang houdbaar als je noodrantsoen’

Welke eiland zouden wij opbouwen? In de wetenschap dat er altijd een destructieve ‘hand of God’ kan langskomen die dan alles van je afneemt maar je je leven ‘geeft’. Gaan we opbouwen vanuit weerbaarheid tegen een volgende storm? Met technische hoogstandjes, dikkere muren, en hoog gestelde verwachtingen?

Of gaan we daarnaast ook bouwen aan veerkracht vanuit een vorm van acceptatie? Vanuit een bewustzijn dat we altijd buren en buurlanden zullen hebben, dat we elkaars klanten zijn, dat we het allemaal moeten doen met de beschikbare energie en water en dat complexiteit iets blijvends is. Oftewel gaan we bouwen vanuit principes en fundamenten? Oftewel een basis die niemand van ons af kan nemen.

Duidelijk is dat weerbaarheid uit angst dat het anders kan worden, net zo lang houdbaar is als je noodrantsoen. Valse verwachtingen. Weerbaarheid vanuit veerkracht als gevolg van acceptatie dat het altijd weer anders wordt is een groeibriljant waar teleurstellingen en verwachtingen in balans zijn voor continue explorerend vermogen. Let’s Xplorit.

Meer columns van Berend van de Kraats