Te veel zijn
De verandering zijn...
Ik gun iedereen de ervaring van het ouderschap. Als vader van inmiddels drie tieners is het gevoel van ‘te veel zijn’ nu heel actueel. Vrij duidelijk wordt aangegeven dat ze 1) het zelf wel weten, 2) hun eigen ruimte willen en 3) daarin ook prima verantwoordelijkheid kunnen nemen. Die eerste twee stappen gaan over het algemeen uitstekend, die laatste is echter nog regelmatig de vraag. ‘Twee van de drie, dat is een 6,3!’, hoor ik ze zeggen… ja maar voor de ouder ligt het toch net even anders.
Als ouders hebben we allemaal onze argumenten klaar inzake het ‘waarom’ en het ‘waardoor’. En toch blijk je vaak gewoon ‘te veel te zijn’. Komt goed hier, komt goed daar, ze zoeken uiteindelijk hun eigen weg. En als ze dat niet doen – omdat ze keurig naar je luisteren – dan zie je een bepaalde gelaten volgzaamheid opkomen en mis ik direct de vlam die ze juist zo uniek maakt in wie of wat ze zijn. Uiteraard zal de balans, zoals meestal, ergens in het midden liggen. En die ouderlijke onzekerheid om de optimale facilitator te zijn definieer ik dan maar als ‘houden van je kinderen’.
Ook in de maatschappij zien we deze stuipen van ‘te veel zijn’. Overigens ook altijd in combinatie met het zelf wel weten (of willen uitvinden), eigen ruimte willen en een overschatting van eigen verantwoordelijkheden. Afgelopen week werd bijvoorbeeld duidelijk dat het prestigieuze VN klimaatcentrum (Global Climate Center) in Rotterdam als ‘te veel’ is bestempeld. Het bleek een extra laag te zijn in een toch al rondtrekkend praatcircus van grote namen. Nederland draait daar nu de geldkraan dicht, aldus de NOS.
'Wat is je rol in de maatschappij en wanneer overschat je die?'
In de afgelopen jaren ben ik als een ‘ambitieuze puber’ veel verwezen naar dit soort hubs en clubs. Het kostte me tijd om daar aan tafel te komen en eenmaal aan tafel vroeg ik me altijd af: wie helpt hier nou wie? Of anders gezegd: wie is hier nu de puber? De zoektocht naar eigen bestaansrecht en een overschatting van verantwoordelijkheid hield een dergelijke toko voor het grootste gedeelte bezig.
Maar het ‘teveel zijn’ gaat nog verder. Het is niet alleen dat ik er niet veel aan had. Het zorgde ook voor een gemakkelijk excuus voor andere stakeholders om te zeggen: ‘heb je al met hen gepraat?’ Of sterker nog: ‘Dat doen we daar al…’. Kortom, dit soort hubs en clubs zitten regelmatig in de weg. Ze geven een uitweg om de verantwoordelijkheid aan te spreken daar waar deze ligt en te vertragen in plaats van te versnellen.
Wanneer ben je te veel? Wat is je rol in de maatschappij en wanneer overschat je die? Waar liggen de limieten van je eigen verantwoordelijkheid? Het is toch weer een nederig gesprek met je eigen grote (entiteits-)ego.
Ik ga hier maar weer door met het motiveren van pubers om te luisteren naar mijn uitleg van wiskundesommen. Of toch niet…
Meer columns van Berend van de Kraats
Berend van de Kraats is oud-onderzeebootcommandant en nu sociaal ondernemer. Met OceansX werkt hij nu aan een nieuwe manier van organiseren waarbij het menselijk potentieel optimaal benut wordt om te werken aan wat ons dierbaar is.
